توضیحات
رمان یادداشتهای شیطان اثر ناتمام لیانید آندرییِف است که در بهار ۱۹۱۸ نوشتن آن را شروع کرد اما هرگز نتوانست آن را به اتمام برساند، چون در ۱۲ سپتامبر ۱۹۱۹ درگذشت. کتاب هم دو سال بعد منتشر شد.
اثر پیشِ رو آخرین کار لیانید آندرییف و به نوعی خاصترین آنهاست. رمان یادداشتهای شیطان بازتاب دریافت اوست از ابرانسان نیچه؛ مفهومی که اساس آثر ادبی یک نسل را به خود اختصاص داد. آندرییف نیز مانند داستایفسکی، گمان میکرد، تعارض خیروشر در خود انسان نهفته است.
به باور او: جهان تراژیکترین وضعیت را به خود گرفته است. تراژدی نیز در این است که همهچیز، چنان با گناه درآمیخته و چنانی در جهل و سیاهی فرو شده، که از شیطان – پدر شر و پلیدی – نیز در بدکرداری پیشی گرفته! دقیقا همین فکر نویسنده در آخرین اثرش – که پیش روی ماست – به چشم میآید.
یادداشتهای شیطان اعتراض شدیداللحنی است برضد بنیان و ارزشهای جامعه بورژوا که در قلب و ذاتش نیروی خصمانه بشری نهفته است.
این آخرین اثر و رمان ناتمام لیانید آندرییِف، به نوعی کتابی است که در آن کل آثار نویسنده جمعبندی میشود و به نتیجه میرسد؛ اثری پیامبرگونه و نبوغآسا که به ما این امکان را میدهد، دورنمای دهشتناک بشر را ببینیم و معنا کنیم. هشدارهای نویسنده در این اثر کاملا بهروز و معاصرند. ماکسیم گورکی گفته است: مشاهده روح انسان و پیشبینی آن در این اثر، حیرتانگیز است. این پیشبینی نه تنها درباره خود انسان صادق بوده، بلکه توانسته اجتماعی را هم، که در آن قانونِ بیرحمِ حسابگری و دروغ و شرارت، حکمفرمایی میکند، تصویر کند.
نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.